YENİ TÜRK CEZA KANUNU’NA GÖRE CEZALARIN ERTELENMESİ VE UYGULAMADA ORTAYA ÇIKAN BAZI SORUNLAR
Doç. Dr. Faruk Turhan

Anlatım Planı

	I. Yeni TÜRK Ceza Kanunu’NDA Cezaların Ertelenmesinin Hukuki Niteliği

II. Cezaların Ertelenmesinin Koşulları
1. Hükmolunan cezanın hapis cezası olması
2. Hükmolunan hapis cezasının iki yıl veya daha az süreli olması
3. Failin daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı üç aydan fazla hapse mahkum edilmemiş olması
4. Failin yeniden suç işlemeyeceği konusunda mahkemede bir kanaatin oluşması
5. Ertelemenin, mağdurun veya kamunun uğradığı zararın giderilmesi koşuluna bağlanabilmesi

III. CEZANIN ERTELENMESİ KARARI ve ERTELEMENİN SONUÇLARI
1. Erteleme kararının verilmesi 
2. Denetim süresi
3. Denetimli serbestlik tedbirleri
4. Cezanın ertelenmesinin sonuçları
5. Cezanın ertelenmesinin kamu görevini üstlenmekten yasaklamaya etkisi ve ortaya çıkan sorunlar
a) Genel olarak
b) Hapis cezasının ertelenmesinin kamu görevine etkisi
c) Bazı suçlardan mahkumiyetin kamu görevine etkisi
d)  Sonuç

IV. CEZANIN ERTELENMESİNİN GERİ ALINMASI
1. Ertelemenin geri alınmasının koşulları
a) Hükümlünün denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemiş olması
b) Denetim süresi içinde yükümlülüklere uymamakta ısrar edilmesi
2. Ertelemenin geri alınması ve geri almanın sonuçları

V. CEZALARIN ERTELENMESİ VE LEHE KANUN UYGULANMASI İLE İLGİLİ SORUNLAR

VI. TCK md. 5’İN UYGULANMASI SORUNU ve ÖZEL KANUNLARDAKİ ERTELEME YASAĞINA İLİŞKİN HÜKÜMLER
1. Yeni TCK md. 5’in uygulanması sorunu
2. Özel kanunlardaki cezaların ertelenmesini yasaklayan hükümler
3. Askeri Ceza Kanunu’nda  bazı suçlar nedeniyle erteleme yasağı
2. Askeri Ceza Kanununa göre bazı cezaların ertelenmesi yasağı
vıı. sONUÇ

I. Yeni TÜRK Ceza Kanunu’NDA Cezaların Ertelenmesinin Hukuki Niteliği

1) Cezaların ertelenmesi, failin işlediği bir suç nedeniyle mahkum olduğu hapis cezasının belli koşullar altında infaz kurumu dışında infazını sağlayan bir kurumdur.
Ertelemeden bahsedince öncelikle cezaların ertelenmesi anlaşılmakla birlikte, ceza muhakemesinde de erteleme kurumları vardır. Bunlar; kamu davasının açılmasının ertelenmesi, kamu davası açıldıktan sonra duruşmanın ertelenmesi, hükmünün açıklanmasının ertelenmesi (geri bırakılması) durumlarıdır. Bu kurumlardan kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve mahkumiyet hükmünün açıklanmasının geri bırakılması (ertelenmesi) kurumları Ceza Muhakemesi Kanunu Tasarısında yer almasına rağmen, Ceza Muhakemesi Kanunu’na (CMK) alınmamış, ancak, 3.7.2005 tarih ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’nda (md. 19, 23) düzenlenmiştir.

2) Cezaların ertelenmesindeki temel amaç, hükümlünün tekrar sosyalleşmesini teşvik etmek ve kısa süreli hürriyeti bağlayıcı cezaların infaz kurumunda infazı ile ortaya çıkabilecek olumsuzluklardan kaçınmaktır. Cezaların ertelenmesi, hürriyeti bağlayıcı cezaların bir çeşit infaz şeklidir. Hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkum edilen faile, denetim süresini başarı ile tamamlayarak, cezasını infaz kurumu dışında çekmesi için bir şans verilmektedir. Diğer taraftan erteleme, cezanın failin kişiliğine uydurulmasını öngören yargısal bir bireyselleştirme kurumudur.

3) Cezaların ertelenmesi kurumu 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 91-95. maddeleri ile Ceza İnfaz Kanunu’nun (CİK) 6. maddesinde düzenlenmişken, önemli değişikliklerle Yeni TCK md. 51’de yer almıştır. Erteleme, ceza kanununda düzenlenmekle birlikte, bir maddi ceza hukuku kurumu değil, bir ceza infaz kurumdur. Cezanın ertelenip ertelenmeyeceğine, failin yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlığa bakılarak mahkeme tarafından hükümle birlikte karar verilmesi gerektiği için, erteleme kurumu, ceza kanunlarında düzenlenmektedir.
Ancak, önceki ceza kanunumuzun düzenlemesinde cezanın ertelenmesi bir çeşit “koşullu af” niteliğindeydi. Çünkü 765 sayılı TCK’da, denetim süresince herhangi bir yükümlülük söz konusu olmadığı gibi, erteleme süresi olaysız geçirildiği takdirde mahkumiyet esasen gerçekleşmemiş sayılmaktaydı. Yeni TCK’nın düzenlemesi ile erteleme artık bir çeşit koşullu af olmaktan çıkarılarak, cezanın özel bir infazı haline getirilmiştir. Çünkü, Yeni TCK’ya göre, sadece hapis cezaları ertelenebilmekte ve erteleme süresi içinde hükümlüye bir takım yükümlülükler yüklenmektedir. Denetim süresi yükümlülüklere uygun geçirildiği takdirde ise, sadece ceza infaz edilmiş sayılmakta, buna karşın mahkumiyet hukuki varlığını devam ettirmektedir. Mahkumiyetin varlığını devam ettirmesinin ise hükümlü açısından - aşağıda üzerinde durulacak olan - bir takım sonuçları söz konusu olmaktadır.

II. Cezaların Ertelenmesinin Koşulları

1. Hükmolunan cezanın hapis cezası olması
1) Yeni Ceza Kanunumuz, erteleme açısından işlenen suçu değil, mahkum olunan cezanın türü ve miktarını göz önünde bulundurmuştur. Bu açıdan Yeni TCK sadece hapis cezalarının ertelenmesini kabul etmiştir (md. 51/1). Kanunumuza göre, adli para cezası ve güvenlik tedbirlerinin ertelenmesi mümkün değildir. 647 sayılı CİK’e göre ise, para cezaları da ertelenebiliyordu (md. 6/1). Ertelemenin bu koşulu açısından 647 sayılı CİK’in düzenlemesi, Yeni TCK’nın düzenlemesine göre failin lehinedir.

2) Para cezalarında ertelemenin kabul edilip edilmemesi konusunda doktrinde farklı görüşler ileri sürülmekte ve ceza kanunlarında da farklı düzenlemeler yer almaktadır. Para cezasının ertelenmesine taraf olanlar, hürriyeti bağlayıcı cezaların ertelenmesini kabul edip para cezasının ertelenmesini kabul etmemeyi bir çelişki olarak görmektedirler. Çünkü, para cezaları, hürriyeti bağlayıcı cezalara göre daha hafiftir ve daha ağır olan cezalar bakımından kabul edilen ve failin lehine olan bir tedbirin, daha hafif cezalar yönünden kabul edilmemesi çelişkidir.
Buna karşın, para cezalarında ertelemeye taraftar olmayanlar ise, ertelemenin ceza infaz kurumlarından gelebilecek sakıncaları ortadan kaldırmak amacıyla kabul edildiğini, bu sakıncaların para cezalarının infazında söz konusu olmadığını ileri sürmektedirler. Ayrıca, ertelenen para cezası hükümlüyü ıslah etmekten uzaktır.
Kanaatimce, hapis cezalarının ertelenebilmesine karşın (adli) para cezalarının ertelenememesi, Yeni Ceza Kanunumuz açısından bir çelişki teşkil etmez. Çünkü, Yeni Ceza Kanunumuzun kabul ettiği sistemde, ertelenen hapis cezasının infazı, erteleme süresince devam etmektedir. Cezası ertelenen hükümlü hakkında denetimli serbestlik tedbirleri uygulanarak, denetim süresinde cezanın infazı, infaz kurumu dışında gerçekleştirilmektedir.
Diğer taraftan, cezaların özel önleme fonksiyonu açısından hapis cezalarının etkinliği hep şüphe ile karşılanmıştır. En iyi koşullar içinde olsa bile, ceza infaz kurumlarındaki infazın tabi olduğu özel sosyolojik ve psikolojik etkenler, hükümlülerin tekrar sosyalleşmesini güçleştirmektedir. Bu olumsuzlukları önlemek için, hapis cezasının ertelenmesinde, cezanın belli koşullar altında infaz kurumu dışında çektirilmesi amaçlanmaktadır. Halbuki bu olumsuzluklar, para cezalarının infazında söz konusu değildir. Ayrıca, Yeni Ceza Kanunumuz hükümlüye, adli para cezalarının infazında da hükmün kesinleşmesinden itibaren bir yıla kadar ödeme süresi verilmesi, belli taksitler halinde ödeme gibi, bazı infaz kolaylıkları sağlamıştır. 

3) Yeni TCK, adli para cezasının ertelenmesini kabul etmediği için, bir suç nedeniyle kanunda hem hapis cezası hem de adli para cezası öngörülen hallerde, hakim sadece hapis cezası ile ilgili olarak erteleme kararı verebilecektir. Adli para cezasının ertelenemiyor olması, hapis cezasının ertelenmesine engel teşkil etmez. Yeni Ceza Kanunumuz açısından ertelemenin bölünmezliği ilkesi bu açıdan geçerli değildir. Buna karşın hapis cezası ile adli para cezasının kanunda seçimlik ceza olarak kabul edilmesi halinde ise, mahkeme, hapis cezasına hükmettiği takdirde, hapis cezası ertelenebilecek, adli para cezasına hükmettiği takdirde ise, ertelenemeyecektir. Yukarıda açıklandığı gibi, hapis cezasının ertelenmesi durumunda, cezanın infazı devam ettiği kabul edildiği için para cezasının ertelenemiyor olması bir çelişki oluşturmaz ve Anayasada yer alan eşitlik ilkesine aykırılık teşkil etmez. Ancak hakim, adli para cezasının miktarını tespit ederken, failin ekonomik durumunu dikkate alarak ödeyebileceği miktarda cezaya hükmetmelidir. Ödeme gücünü aşacak şekilde adli para cezasına hükmedip, ödenmediği için de para cezasının hapse çevrilerek infazına gidilmesi, adil olmayacaktır.

4) Yeni TCK, sadece hapis cezalarının ertelenmesini kabul ettiği için, güvenlik tedbirlerinin ertelenmesi de söz konusu değildir. Yeni TCK md. 53’te düzenlenen güvenlik tedbirlerinin çoğu, 765 sayılı TCK’da hapis cezasına mahkumiyete ek (fer’i) ceza olarak kabul edilmişti (765 sayılı TCK md. 20, 25, 31, 33, 34, 35 41). Bu ek cezaların da 91. maddeye göre ertelenmesi mümkündü. 765 sayılı TCK md. 91’e göre, mahkeme kararında açıkça belirtmediği sürece, asıl cezanın ertelenmesi halinde fer’i ceza da ertelenmiş sayılıyordu. Mahkeme, fer’i cezanın ertelenmesini uygun bulmuyorsa, kararında bu cezayı erteleme dışında bıraktığını açıkça belirtmesi gerekiyordu. Halbuki Yeni TCK md. 51’de erteleme, sadece hapis cezaları açısından kabul edildiği için, Yeni TCK md. 53’te yer alan belli hakları kullanmaktan yoksun bırakma şeklindeki güvenlik tedbirlerinin ertelenmesi söz konusu değildir. Gerçi buradaki yoksunluklara hapis cezasına mahkumiyetin kanuni sonucu olarak hükmedilmektedir. Ancak bu yoksunluklar bir ceza olmadığı için ertelemenin bölünmezliği ilkesi de söz konusu olmamaktadır. Eski TCK’nın düzenlemesi bu açıdan failin lehinedir. 

5) Mahkum olunan hapis cezası erteleme kapsamında olmakla birlikte, kısa süreli olduğu için 50. madde uyarınca seçenek yaptırım olarak adli para cezasına veya diğer bir tedbire çevrilmişse, çevrilen bu adli para cezasının veya tedbirin ertelenmesi söz konusu değildir. Çünkü, Yeni TCK md. 50/5 uyarınca uygulamada asıl mahkumiyet, bu madde hükümlerine göre çevrilen adli para cezası veya tedbirdir. Bu açıdan mahkeme, kısa süreli hapis cezası hakkında seçenek tedbirlere çevirirken cezanın ertelenmesini de göz önünde bulundurarak, hangi sonucun failin lehine ve cezadan beklenen amaca uygun olacağını değerlendirmelidir. Ancak, ertelenmesi mümkün bir cezanın ertelenmeyerek 50. madde uyarınca seçenek tedbirlere çevrilmesi - failin aleyhine de olsa - tek başına, kararın Yargıtay tarafından bozulması nedeni olmamalıdır. Çünkü, hakim somut olayda, cezanın ertelenmesinin mi yoksa, seçenek yaptırımlara çevrilmesinin mi cezadan beklenen uyarı fonksiyonunu ve kişinin etkin pişmanlık duymasını sağlayacağını göz önünde bulundurmalıdır.

2. Hükmolunan hapis cezasının iki yıl veya daha az süreli olması
1) Yeni Ceza Kanunumuza göre,  hapis cezasının ertelenebilmesi için hükmolunan cezanın iki yıldan fazla olmaması gerekir. Ancak, fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş olan kişilerin mahkum oldukları üç yıla kadar (üç yıl dahil) olan hapis cezaları ertelenebilecektir (md.51/1). 647 sayılı CİK’da ise ertelenebilecek cezaların süresi daha farklı bir şekilde düzenlenmişti. CİK md. 6’ya göre, bir yıla kadar ağır hapis veya iki yıla kadar hapis veya hafif hapis cezaları ertelenebiliyordu. Diğer taraftan 2253 sayılı Çocuk Mahkemelerinin Kuruluşu, Görev ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanuna göre, on beş yaşını doldurmayan küçüklerin üç yıla kadar hürriyeti bağlayıcı cezaları ertelenebilmekteydi (md. 38).
Yeni Türk Ceza Kanunun Yürürlük ve Uygulaması Şekli Hakkındaki Kanun (5275 sayılı Yürürlük Kanunu) ile ağır hapis cezaları aynı süreli hapis cezasına dönüştürüldüğü için (md. 6), artık eski TCK’ya göre verilmiş olan 2 yıla kadar (2 yıl dahil) ağır hapse mahkumiyetler de erteleme kapsamına girmiştir. Bu açıdan Yeni TCK’nın 51. maddesi, eski düzenlemeye göre lehe kanundur.

2) Birden fazla suçtan dolayı mahkumiyet halinde, hapis cezasının ertelenmesi açısından cezaların toplam süresinin mi yoksa her bir suçun cezasının mı göz önünde bulundurulması gerektiği sorunu üzerinde durulması gerekiyor. Örneğin, fail hakkında birinci suçtan dolayı 1 yıl 2 ay,  ikinci suçtan dolayı da 1yıl 6 ay hapis cezası verilmiştir. Böyle bir durumda her bir hapis cezası ayrı ayrı dikkate alındığında (süre yönünden) erteleme kapsamına girmekte, buna karşı toplam ceza göz önünde bulundurulduğunda ise (iki yıllık süreyi aştığı için) erteleme kapsamı dışında kalmaktadır. Yargıtayın, 647 sayılı CİK ve Eski TCK ile ilgili uygulaması, ertelemenin toplam ceza miktarı üzerinden yapılacağı, mahkumiyet hükümlerinin tek tek erteleme kapsamında olmakla birlikte bu cezalar toplandığı zaman erteleme için kabul edilen sınırı aşması halinde ertelemeye karar verilemeyeceği yönündeydi.  Ancak Yeni Ceza Kanunumuz cezaların içtimaını kabul etmemiştir. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunu’nun (CGTİK) 99. maddesine göre, “Bir kişi hakkında hükmolunan her bir ceza diğerinden bağımsızdır, varlıklarını ayrı ayrı korurlar. Ancak, bir kişi hakkında başka başka kesinleşmiş hükümler bulunur ise, 107 inci maddenin uygulanabilmesi yönünden mahkemeden bir toplama kararı istenir.” Buna göre, bir kimsenin işlediği her bir suç için hükmolunan cezalar bağımsızlıklarını korumaktadırlar. Bu cezalar hüküm belirlenirken toplanmayacak, sadece 107. Maddede düzenlenmiş olan koşullu salıvermenin uygulanması açısından bir toplama yapılacaktır. Bu nedenle artık Yeni TCK açısından erteleme süresi belirlenirken her bir suç için verilen cezanın 2 yıllık süreyi aşıp aşmadığı göz önünde bulundurulacaktır. Erteleme süresini her bir mahkumiyet için ayrı ayrı - diğer koşulların da varlığı halinde - erteleme kararı verilebilecektir.

3) Ertelenebilecek cezanın süresi belirlenirken infazı gereken süre değil, hükmolunan süre esas alınacaktır. Bu nedenle tutuklulukta veya gözaltında geçen süreler ile diğer özgürlük kısıtlamaları sürenin hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır. Bunun sonucu olarak, mahkum olunan ceza miktarı erteleme kapsamı dışında kalmakla birlikte, tutuklulukta geçen sürenin mahsup edilmesi sonucu arta kalan ceza erteleme kapsamına girse bile artık erteleme mümkün değildir.
Eski sisteme göre hükümlü, mahkum olduğu hapis cezasının tamamını tutuklu olarak geçirmiş olsa bile, erteleme kararı verilmesinde menfaati vardı. Çünkü, erteleme halinde deneme süresi iyi halli olarak geçirildiği takdirde mahkumiyet gerçekleşmemiş sayılıyordu. Yeni TCK açısından ise bu durumda erteleme kararı vermeye gerek yoktur. Çünkü, erteleme süresince cezanın infazının devam ettiği kabul edilmektedir. Tutukluluk süresincede de ceza infaz edilmiş olduğu ve artık infazı gereken bir ceza bulunmadığı için hükümlü hakkında cezanın ertelenmesinin bir anlamı yoktur.
	
3. Failin daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı üç aydan fazla hapse mahkum edilmemiş olması
1) Ertelemenin üçüncü koşulu, failin daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı üç aydan fazla hapis cezasına mahkum edilmemiş olmasıdır (md. 51/1-a). Buna göre, cezanın ertelenebilmesi için failin ya daha önceden hiç suç işlememiş olması, ya da suç işlemişse bu suçun kasıtlı bir suç olmaması gerekir. Eğer kasıtlı bir suç işlemişse, bu suçtan dolayı hükmedilecek hapis cezasının üç aydan fazla olmaması gerekir. Daha önceden adli para cezasına veya güvenlik tedbirine mahkum olmak, ertelemeye engel değildir. Buna karşın 647 sayılı CİK md. 6’ya göre, para cezası dışında bir ceza ile mahkum olmak, ertelemeye engel teşkil ediyordu. Bu nedenle, süresi ve türü ne olursa olsun, daha önceki hapis cezası daha sonraki mahkumiyetin ertelenmesine engel teşkil etmekteydi. Yeni TCK’ya göre, daha önceki taksirli bir suçtan verilen mahkumiyet, süresi ne olursa olsun, daha sonraki mahkumiyetin ertelenmesine engel teşkil etmemektedir. Yine kasıtlı suçlardan dolayı verilen 3 ay ve daha az süreli mahkumiyetler de ertelemeye engel teşkil etmeyecektir. Ertelemenin bu şartı açısından Yeni TCK’nın düzenlemesi, eski kanuna göre açıkça failin lehinedir.
 
2) Asıl ceza hapis cezası olmakla birlikte, bu ceza TCK md. 50/1 uyarınca kısa süreli hapis cezalarına seçenek yaptırımlara çevrilmişse, yine ertelemeye engel olmaz. Bu nedenle kısa süreli hapis cezası TCK md. 50/1-a) uyarınca seçenek yaptırım olarak adli para cezasına çevrilmişse, bu durum, daha sonra işlenen suçun cezasının ertelemesine engel teşkil etmez. Çünkü, TCK’ya göre asıl mahkumiyet, çevrilen adli para cezasıdır (md. 50/5). Ancak kısa süreli hapis cezası seçenek yaptırım olarak adli para cezasına çevrilmiş ve bu adli para cezası da ödenmediği için kısa süreli hapis cezasının mahkeme tarafından infazına karar verilmişse (md. 50/5), artık bu mahkumiyet yeni işlenen suç nedeniyle ertelemeye engel teşkil edecektir. Çünkü, bu durumda md. 50/5 fıkrasındaki “uygulamada asıl mahkumiyet, bu madde hükümlerine göre çevrilen adli para cezasıdır” hükmü uygulama kabiliyeti olmayacaktır (md. 50/6).
	
3) Fail hakkında daha önceden birden fazla hapis cezasına mahkumiyet kararı verilmişse, erteleme açısından bunların toplam süresi değil, her birinin ayrı ayrı üç aylık süreyi geçip geçmediği araştırılmalıdır.

4) Failin daha önceki mahkumiyetinin 647 sayılı CİK ve 765 sayılı TCK uyarınca ertelenmiş ve deneme süresinin olaysız geçmiş olması halinde, işlenen yeni suçtan dolayı Yeni TCK’ya göre verilecek mahkumiyet kararı ertelenebilir. Çünkü, yukarıda da belirtildiği gibi, eski sistemde (eski TCK md. 95) deneme süresi içinde yeni bir suç işlenmediği takdirde mahkumiyet esasen vaki olmamış sayılmaktaydı. Buna karşın, Yeni TCK uyarınca verilen 3 aydan fazla hapis cezası ertelenmiş ve deneme süresi yükümlülüklere uygun olarak geçmiş olsa bile, bu mahkumiyet varlığını devam ettirdiği için, sonradan verilen mahkumiyetin ertelenmesine engel teşkil edecektir. Bu açıdan 647 sayılı CİK ve 765 sayılı TCK’nın düzenlemesi Yeni TCK’ya göre failin lehinedir.

5) 51. maddeye göre, daha önceki mahkumiyetin kasıtlı bir suça ilişkin olması gerektiği için, süresi ne olursa olsun daha önceden taksirli suçlardan dolayı verilmiş olan hapis cezaları ertelemeye engel teşkil etmemektedir. Bu açıdan örneğin, bir kimse trafik kazası sonucu birden fazla kimsenin ölümüne neden olduğu için 15 yıl hapse mahkum olsa (md. 85/2), daha sonra işlenen bir suçtan dolayı verilecek ceza - diğer koşulların bulunması halinde - ertelenebilir. 647 sayılı CİK’e göre ise, taksirli suçlardan dolayı verilmiş bir mahkumiyet kararı da, yeni suçtan dolayı verilecek mahkumiyet kararının ertelenmesine engel teşkil ediyordu. Yeni TCK’nın düzenlemesi bu açıdan failin lehinedir.
 	
6) Önceki ceza kanunu ve infaz kanunda olduğu gibi, Yeni Ceza Kanunumuz açısından da önceki mahkumiyet hukuki varlığını devam ettirdiği sürece, yeni suçun cezasının ertelenmesine engel teşkil edecektir. Bu konuda bir süre sınırlaması söz konusu değildir. Buna karşın, daha önceki mahkumiyet hukuki sonuçları ile birlikte ortadan kalktığı takdirde, işlenen yeni suçtan dolayı verilecek cezanın ertelenmesi mümkündür. Bu nedenle, önceki mahkumiyet hakkında genel af söz konusu ise, genel af kamu davasını düşeceğinden ve hükmolunan cezalar bütün sonuçları ile ortadan kalkacağından, daha sonra işlenen suç nedeniyle verilen cezanın ertelenmesi mümkündür. Buna karşın özel affa rağmen mahkumiyet varlığını devam ettirdiğinden, önceki mahkumiyet özel affa uğrasa bile, yeni suç nedeniyle verilecek mahkumiyetin ertelenmesine engel teşkil eder. Yine önceki suç nedeniyle verilen cezanın zamanaşımına uğraması, ertelemeye engel teşkil ederken, dava zamanaşımı ertelemeye engel değildir. Çünkü dava zamanaşımında ortada bir mahkumiyet söz konusu değildir.

7) Önceki mahkumiyetin ertelemeye engel olabilmesi için kesinleşmiş olması gerekir. Bu nedenle önceki mahkumiyetin temyiz edilmiş olması, ertelemeye engel değildir. Ancak, hakim, kesinleşmemiş olsa bile önceki mahkumiyeti göz önünde bulundurarak cezanın ertelenmesine karar vermeyebilir.

8) Önceki mahkumiyet adli sicil kayıtlarından silindiği takdirde, daha sonra işlenen suçtan dolayı verilecek hapis cezası ertelenebilir. Ancak, 5352 sayılı Yeni Adli Sicil Kanununa göre, adli sicildeki bilgiler, cezanın infazı tamamlandıktan sonra adli sicilden silinecek ve arşiv kaydına alınacaktır (md. 9/1). Arşiv bilgileri ise, bir soruşturma ve kovuşturma kapsamında savcılık, hakim veya mahkemeler tarafından istenebilecektir (md. 10/1). Bu nedenle, önceki mahkumiyet adli sicilden silinse bile, arşiv kaydında bulunduğu sürece ertelemeye engel teşkil edecektir.

	9) Önceki mahkumiyete esas olan fiil, daha sonra suç olmaktan çıkarılmışsa, artık bu mahkumiyet ertelemeye engel teşkil etmez.

	10) Askeri mahkemelerden verilen mahkumiyetler de, adli ceza mahkemelerinden verilecek hapis cezalarının ertelenmesine engel teşkil eder.  Ancak, bunun için, askeri mahkemeden verilen mahkumiyetin, TCK’ya göre de suç teşkil eden bir fiilden olması gerekir (Askeri Ceza Kanunu md. 47/ bent C).

4. Failin yeniden suç işlemeyeceği konusunda mahkemede bir kanaatin oluşması
1) Yukarıda açıklanan şartlar, ertelemenin objektif şartlarını oluştururken, bu şart, ertelemenin sübjektif şartını oluşturmaktadır. TCK md. 51/1-b) uyarınca, mahkemenin erteleme kararı verebilmesi için, failin suçu işledikten sonra yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlık dolaysıyla tekrar suç işlemeyeceği konusunda mahkemede bir kanaatin oluşması gerekmektedir. Ertelemenin temel şartı, hükümlünün, mahkumiyeti bir ikaz olarak algılayacağı, cezası infaz kurumunda infaz edilmeden de ileride suç işlemeyeceği konusunda mahkemenin bir kanaate ulaşmasıdır.
Kanunumuz yerinde olarak, failin “geçmişteki halinin” değil, “yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlığın” esas alınmasını kabul etmiştir. Bu nedenle, suçu işledikten sonraki davranışları pişmanlığı göstermesine rağmen, kovuşturma aşamasında yeni bir suç işleyen failin davranışları, hakimin kararını olumsuz yönde etkileyecektir.
Failin yargılama sürecinde gösterdiği pişmanlık ancak ilk derece mahkemesi tarafından tespit edilebileceği için, Yargıtay’ın erteleme kararı vermesi mümkün değildir.

2) Mahkeme, failin tekrar suç işleyip işlemeyeceğini değerlendirirken, onun yargılama sürecindeki tutum ve davranışlarını esas alacaktır. Ancak, failin kişiliği, faili suç işlemeye iten nedenler, failin mahkumiyetten önceki yaşamı, fiilden sonra gösterdiği tutum ve davranışlar ile yaşam tarzı, içinde bulunduğu hayat şartları, cezanın ertelenmesinin fail üzerinde göstereceği etkiler gibi hususlar da mahkeme tarafından değerlendirme yapılırken göz önünde bulundurulmalıdır. Sanığın işlediği suçu ikrar edip, pişmanlık göstererek olayı bütün ayrıntıları ile anlatması, çaldığı şeyin yerini göstermesi pişmanlığını gösteren tutum ve davranışlar olarak değerlendirilebilir.

3) Mahkeme, yaptığı değerlendirme sonucunda failin tekrar suç işlemeyeceği kanaatine ulaşırsa, cezanın ertelenmesine karar verecektir. Mahkemenin erteleme kararı verebilmesi için sanığın duruşmada hazır bulunması zorunlu değildir. Duruşmada hazır bulunmamak tek başına ertelemeye engel teşkil etmemelidir. Ancak, duruşmada hazır bulunmayan sanığın pişmanlık gösterip göstermediği hususunda mahkemenin bir kanaate ulaşması zor olacaktır.
	
5. Ertelemenin, mağdurun veya kamunun uğradığı zararın giderilmesi koşuluna bağlanabilmesi
1) Mahkeme, cezanın ertelenmesini mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi koşuluna bağlayabilir (md. 51/2). 765 sayılı TCK md. 93’te de, “Cezaların tecili kararının infazı hukuku şahsiyenin mahkum tarafından rızasıyla ifasına veya teminine talik olunabilir” denilerek zararın tazminine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmişti. Ancak, Yeni TCK md. 51/2’deki düzenleme, 765 sayılı TCK’daki düzenlemeden birkaç noktada ayrılmaktadır. İlk olarak, 51. madde kapsamına kamunun uğradığı zararların giderilmesi de dahil edilmiştir. İkinci olarak,  51. maddede, mahkumun rızası aranmamaktadır. Bunun sonucu olarak mahkumun rızası olmasa bile hakim, cezanın ertelenmesini, tazminat koşuluna bağlayabilecektir. Üçüncüsü ise, 51. madde ile zarar tazmin edilinceye kadar hükmün infaz kurumunda çektirilmesine devam edilecektir. Koşulun yerine getirilmesi halinde ise hükümlü serbest bırakılacaktır. 765 sayılı TCK md. 93’te bu konuda bir açıklık yoktu.
 
2) CMUK’ta yer alan suçtan doğan tazminat (şahsi hak) taleplerinin ceza mahkemelerinden istenebilmesi yeni CMK’da kabul edilmezken, cezanın ertelenmesinin suçtan doğan zararın giderilmesi koşuluna tabi tutulması ilgi çekicidir. Ancak bu düzenlemenin, ertelemenin amacına aykırı olmadığını söyleyebiliriz. Çünkü, cezanın ertelenmesindeki amaçlardan birinin failin ceza evinin kötü koşullarından etkilemesini önlemek olduğuna göre, meydana gelen zararı ödeme kabiliyeti olan faile, bu zararın ödettirilmesinde böyle bir sakınca söz konusu değildir.

3) Zararın tazminine karar verme konusunda hakimin takdir yetkisi vardır. Hakim, failin ekonomik durumunu ve ödeme kabiliyetini göz önünde tutarak kararını verecektir. Eğer failin, meydana gelen zararı ödeme kabiliyeti yoksa, ertelemenin diğer şartlarına göre ertelemeye layık olan bir hükümlüyü zararın giderilmemesi nedeniyle ertelemeden mahrum bırakmamak gerekir.
4) Hükümlü, zararı tazmin ettiği takdirde infaz kurumuna girmekten kurtulabilecektir. Aksi takdirde hükmün infazına infaz kurumunda başlanacaktır. Ancak, hükümlü, suç nedeniyle meydana gelen zararı tamamen giderdiği takdirde cezanın infaz kurumunda çektirilmesine derhal son verilecektir.
5) Burada üzerinde durulması gereken başka bir konu da, ertelemenin, zararın tazmini şartına bağlanabilmesi için suçtan zarar görenin talepte bulunmasının gerekip gerekmediğidir. Yargıtay, 765 sayılı TCK md. 93 uyarınca verdiği kararlarında, ertelemenin şahsi hakların tazmini koşuluna bağlanabilmesi için, suçtan zarar görenin “davaya müdahil sıfatıyla katılması ve şahsi hak isteminde bulunması” gerektiği görüşünü benimsemişti. Bu görüşlerin Yeni Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) açısından geçerli olmadığını düşünüyoruz. Çünkü, yukarıda belirtildiği gibi, Yeni CMK, ceza mahkemelerinden şahsi hak talebinde bulunulmasını kabul etmemiştir. Bu nedenle, suçtan zarar görenin şahsi hak talebinde, yani zararın tazmini talebinde bulunması, söz konusu değildir.
Diğer taraftan ertelemenin zararın tazmini koşuluna bağlanabilmesi için suçtan zarar görenin ceza davasına katılmış olması gerekmediğini de söyleyebiliriz. Çünkü, yeni CMK’da  mağdura birtakım yeni hak ve yetkiler verilmiştir. CMK md. 233 uyarınca mağdur, Cumhuriyet savcısı, mahkeme başkanı veya hakim tarafından çağrı kağıdı ile çağrılıp dinlenecektir. CMK md. 234’te mağdurun ceza davasına katılmadan da bazı hakları olduğu belirtilmiştir. 234. madde uyarınca mağdurun hakları kendisine anlatılıp açıklanacak ve bu husus tutanağa yazılacaktır. TCK md. 51/2’deki erteleme kararı için zararın tazmin edilmesi hakim tarafından re’sen göz önünde bulundurulması gereken bir erteleme şartı olmakla birlikte, neticede mağdurun tatminine hizmet etmektedir ve mağdur açısından da bir hak teşkil eder. Bu nedenle mağdur, ceza davasına katılmamış olsa da mahkeme ertelemeyi zararın tazmini koşuluna bağlayabilir. Ancak, mahkeme bu konuda karar verirken suçtan zarar göreni usulüne göre çağırıp, kişiye uğradığı zararın tazminini isteyip istemediğini ve uğradığı zararın miktarını sorması gerekir. Suçtan zarar gören tazminat istemediğini veya talebini hukuk mahkemesinde ileri sürmek istediğini belirtmesi halinde, mahkemenin ertelemeyi, zararın tazmini koşuluna bağlaması söz konusu olmamalıdır.
 
III. CEZANIN ERTELENMESİ KARARI ve ERTELEMENİN SONUÇLARI
	
1. Erteleme kararının verilmesi 
1) Cezanın ertelenmesi kararı, mahkumiyet kararını veren mahkeme tarafından ve mahkumiyet kararı ile birlikte verilmesi gerekir. Erteleme kararı verilebilmesi için ilgili kişinin talepte bulunması ve ertelemeye rıza göstermesi gerekli değildir. Hükümlünün talebi olmasa da ertelemenin koşulları gerçekleşmişse mahkeme, ertelemeye karar vermelidir.
2) Erteleme kararında mahkeme, gerekçe göstermek zorundadır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında bu husus açık bir şekilde vurgulanmıştır. Gerekçeden maksat ise, kanunda yazılı sözcüklerin kararda tekrarlanması değil, dosya içeriğine ve sanığın duruşmadaki haline uygun bir değerlendirme yapılması ve takdir hakkının yerinde kullanılmasını sağlamaktır. Erteleme kararı verilmesi ile birlikte kişi tutuklu ise hemen serbest bırakılacaktır.
	
2. Denetim süresi
1) Yeni TCK, 647 sayılı CİK’dan farklı denetim süresi kabul etmiştir. CİK md. 4’te  cürümler için 5 yıl ve kabahatler için de 1 yıllık deneme süresi kabul etmişken, Yeni TCK cezası ertelenen hükümlü hakkında bir yıldan az, üç yıldan fazla olmamak üzere bir denetim süresinin belirlenmesini öngörmüştür. Ancak belirlenecek bu denetim süresi, mahkum olunan ceza süresinden az olamayacaktır  (md. 51/3).
2) 765 sayılı TCK md. 95’te yer alan “hüküm tarihinden itibaren” ibaresinden hareketle Yargıtay, ertelemede deneme süresinin, hükmün kesinleşmesinden itibaren değil, hükmün verilmesinden itibaren işlemeye başlayacağı görüşündeydi. Yeni TCK’da cezanın ertelenmesi bir infaz rejimi olarak düzenlendiği için artık, denetim süresinin de hükmün kesinleşmesinden itibaren başlayacağını kabul etmek gerekir. Çünkü, kesinleşmeden önce hükmün infazına başlanamayacağı için, denetim süresinin de hükmün kesinleşmesinden önce başlaması söz konusu olamaz.

3. Denetimli serbestlik tedbirleri
1) 647 sayılı CİK, cezası ertelenen hükümlü hakkında deneme süresi içinde herhangi bir denetim ya da yükümlülük öngörmemişti. Bu konudaki eleştirileri dikkate alan kanun koyucu, Yeni TCK md. 51/4’te erteleme süresi içinde kural olarak bir takım yükümlülükler kabul etmiştir. Kanunun bu düzenlemesi karşında erteleme süresini, bir “deneme süresi” olarak değil, artık bir “denetim süresi” olarak nitelendirmek gerekir.
Cezası ertelenen hükümlü hakkında uygulanması söz konusu olabilecek yükümlülükler md. 51, fık. 4’te sayılmıştır. Buna göre mahkeme, denetim süresi içinde hükümlünün, bir meslek ve sanat sahibi değilse, bir eğitim programına devam etmesine; meslek ve sanat sahibi ise, bir kamu kurumunda veya bir başkasının gözetimi altında ücret karşılığı çalıştırılmasına; 18 yaşından küçük olan hükümlülerin meslek ve sanat edinmelerini sağlamak için bir eğitim kurumuna devam etmesine karar verebilir. Ancak mahkeme gerektiğinde denetim süresinin herhangi bir yükümlülük belirlenmeden de geçirilmesine karar verebilir (md. 51/6).

2) Diğer taraftan cezası ertelenen hükümlüye hakim denetim süresi içinde gerektiğinde rehberlik edecek bir uzman kişi görevlendirebilecektir (md. 51/5).

3) Cezası ertelenen hükümlüye uygulanacak denetimli serbestlik tedbirleri uygulanması ve atanacak uzman kişinin rehberlik görevlerinin yerine getirilmesi ile ilgili usul ve esaslar 5402 sayılı Denetimli Serbestlik ve Yardım Merkezleri ile Koruma Kurulları Kanununda düzenlemiştir. 5402 sayılı Kanun ile Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü bünyesinde “Denetimli Serbestlik ve Yardım Hizmetlerinden Sorumlu Daire Başkanlığı” kurulmuş ve çalışmalarına başlamıştır. Kanun uyarınca, adli yargı ilk derece adalet komisyonunun bulunduğu yerlerdeki Cumhuriyet başsavcısına bağlı olarak bir şube müdürlüğü kurulacaktır. Şube müdürlüğü bulunmayan ilçelerde ise şube müdürlüğüne bağlı bir büro kurulabilecektir (5402 sayılı Kanun md. 10). Şube müdürlüklerinin görevleri arasında, cezaları ertelenmiş ve haklarında TCK md. 51/4’de belirtilen tedbirlerin uygulanmasına karar verilmiş hükümlülerin denetim sürelerini bu tedbirlere uygun şekilde geçirmelerini (5402 sayılı Kanun md. 14/1-b) ve hükümlüye rehberlik etmek üzere atanan uzman kişinin rehberlik görevlerinin yerine getirilmesini sağlamak (5402 sayılı Kanun md. 14/1-d) da yer almaktadır.

4. Cezanın ertelenmesinin sonuçları
1) Yeni TCK’da cezanın ertelenmesi bir infaz rejimi olarak düzenlendiği için, hapis cezasının ertelenmesine rağmen hükmolunan hapis cezasına bağlı hak mahrumiyetleri hükümlü açısından etkisini gösterecek, yani hükümlü bu haklarını kullanamayacaktır. Ancak, ertelenen hapis cezası kısa süreli ise, bu cezaya bağlı hak mahrumiyetleri söz konusu olmayacaktır (md. 53/4).

2) Ertelemenin en önemli sonucu, erteleme süresi sonunda hapis cezasının infazının tamamlanmış olmasıdır. Ancak, bunun için hapis cezası ertelenmiş olan hükümlünün, denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlememiş ve hakkında hükmedilen denetimli serbestlik tedbirlerine uygun davranmış olması gerekir (md. 51/7, 8). Buna karşın, yukarıda belirtildiği gibi, 765 sayılı TCK’da erteleme süresi olaysız geçtiği takdirde mahkumiyet esasen vaki olmamış sayılıyordu (md. 95).
3) Cezası ertelenmiş ve denetim süresi yükümlülüklere uygun geçirilmiş olsa bile, bu mahkumiyet, daha sonra yeni bir suçun işlenmesi halinde tekerrür hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmeyecektir. Yine bu mahkumiyet, sonradan işlenen suç dolayısıyla hükmedilen hapis cezasının ertelenmesine engel teşkil edebilecektir.

5. Cezanın ertelenmesinin kamu görevini üstlenmekten yasaklamaya etkisi ve ortaya çıkan sorunlar

1) Yeni TCK’da kamu görevinin üstelenilmesinden yasaklama, hapis cezasına ek bir ceza değil, bir güvenlik tedbiri olarak düzenlenmiştir (md. 53). Yukarıda açıklandığı gibi, yeni TCK sadece hapis cezalarının ertelenmesini kabul ettiği için, hapis cezasının ertelenmesi - hapis cezasına mahkumiyet sonucu hükmedilmiş olsa bile - aynı mahkumiyet nedeniyle güvenlik tedbirlerine hükmetmeye engel değildir. 
2) Yeni TCK md. 53/4 uyarınca, kısa süreli hapis cezasının ertelenmiş veya fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında md. 53/1’te yer alan belli hakları kullanmaktan - ve bunlar arasında yer alan kamu görevini üstlenmekten - yoksun bırakma  tedbirleri uygulanmayacaktır. Ancak, bu konuda md. 53/5’teki sınırlama göz önünde bulundurulmalıdır. Çünkü, md. 53/5’te aynı maddenin birinci fıkrasında sayılan hak ve yetkilerin kötüye kullanılması suretiyle (kasten) işlenen suçlar nedeniyle hapis cezasına mahkumiyet halinde, bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanması zorunluluğu kabul edilmiştir. Bu nedenle, bir kamu görevlisi, görevin sağladığı hak ve yetkiyi kötüye kullanarak bir suç işlediği takdirde, hapis cezası ertelenmiş bile olsa, kamu görevini üstlenmekten yasaklanacaktır. Bunu bir örnekle açıklamak gerekirse; bir kamu görevlisi özel belgede sahtecilik suçundan 1 yıl hapis cezasına mahkum olsa ve cezası da ertelense, hapis cezası kısa süreli olduğu için hakkında kamu görevini üstlenmekten yoksun bırakma tedbiri uygulanamayacaktır (md. 53/4). Buna karşın, kamu görevlisi resmi belgede sahtecilik suçundan 1 yıl hapis cezasına mahkum olsa ve cezası da ertelense, suç, kamu görevinin sağladığı hak ve yetkilerden birisinin kötüye kullanılması suretiyle işlendiği takdirde, kamu görevini üstlenmekten yoksun bırakılacaktır. Bu durumda ayrıca mahkemenin, cezanın infazından, ceza ertelenmişse denetim süresinin dolmasından itibaren işlemek üzere “hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına” da karar vermesi zorunludur.

3) Görüldüğü gibi Yeni TCK, kamu görevlilerinin göreviyle ilgili işledikleri suçlarda çok önemli sonuçlar doğuracak hükümler kabul etmiştir. Bir taraftan kamu görevinden sürekli yasaklamayı kaldırırken, diğer taraftan da görevin sağladığı hak ve yetkinin kötüye kullanılması halinde, cezanın infazı süresince ve ayrıca infazdan sonra hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bir süre kamu görevinden yasaklamayı kabul etmiştir. Yasaklama kararının verilmesinde mahkemeye takdir yetkisi de verilmemiştir. Cezanın ertelenmesi bu yasaklamaya engel değildir. 765 sayılı TCK’da ise, cezanın ertelenmesi ile birlikte kamu görevinden yasaklama da ertelenmiş sayılıyordu. Asıl cezayı erteleyen mahkemenin, yeterli gerekçe göstermeden fer’i ceza olan kamu görevinden yoksun bırakma cezasını ertelememesi halinde karar, Yargıtay tarafından bozulmaktaydı.

4) Yeni TCK md. 51 ve 53 ile ilgili yukarıda açılanan hususlar ile 765 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun (DMK) 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (5) numaralı alt bendi (md. 48 A-5) ve 98. maddelerindeki düzenlemeler arasında önemli çelişkiler söz konusudur. Bu çalışmanın kapsamını aştığı için burada sorunu sadece ana hatlarıyla belirtmekle yetineceğiz.

5) DMK md. 48/A-5 ve 98 uyarınca, süresi ne kadar olursa olsun, ertelenmiş olan mahkumiyetler - aşağıda belirteceğimiz suçlar hariç - kamu görevinin sona ermesine neden olmazlar. Buna karşın TCK md. 53/4 uyarınca, sadece ertelenmiş olan kısa süreli hapis cezasına mahkumiyetler kamu görevini sona erdirmemektedir. Kısa süreli hapis cezası ise, TCK md. 49/2 uyarınca bir yıl ve daha az süreli hapis cezalarıdır. TCK md. 52 uyarınca 2 yıla kadar hapis cezaları ertelenebilir. Ancak bunlardan sadece 1 yıla kadar olan hapis cezaları ertelendiği takdirde kamu görevinin sona ermesine engel olmamaktadır.

6) Devlet Memurları Kanunu (DMK) 48/A-5 ve 98 uyarınca devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından mahkumiyet, süresine bakılmaksızın kamu görevini sona erdirmektedir. Bu suçlardan dolayı verilen mahkumiyetlerin ertelenmiş olması, kamu görevinin sona erdirilmesine engel değildir. DMK’da sayılan suçlar gibi kamu görevini daimi surette sona erdiren bir suç kategorisi Yeni TCK’da kabul edilmemiştir.

7) Görüldüğü gibi, hapis cezasına mahkumiyetin sonucu olarak bir kimsenin kamu görevine son verilmesi veya kamu görevine girmesinin yasaklanması açısından DMK ile Yeni TCK hükümleri arasında çelişki vardır. DMK’da tek tek sayılan suçlarda, mahkumiyet süresine ve ertelemeye bakılmaksızın kamu görevi sona erdirilmektedir. Bu sona erdirme de sürekli olarak sonuç doğurmaktadır. Yeni TCK’da ise bu suçlar da dahil olmak üzere, herhangi bir suçtan mahkumiyette kamu görevinden uzaklaştırma, mahkum olunan cezanın infazı süresiyle sınırlı bir zaman dilimi için etkili olmaktadır. Suç, görevin sağladığı bir yetki kötüye kullanarak işlenmişse, ek bir yasaklılık süresi söz konusu olmaktadır. Konuyu bir örnekle açıklamak gerekirse, polis memuru olarak çalışmakta iken belgede sahtecilik suçundan (örneğin özel belgede sahtecilik) 10 aya mahkum olan bir kimse, TCK açısından cezası ertelendiği takdirde bu mahkumiyet onun kamu görevini sona erdirmeyecek, yani görevine devam edecektir. Cezası ertelenmediği takdirde ise, 10 ay süreyle kamu görevini üstlenemeyecektir. Eğer bu polis memuru kamu görevinin sağladığı yetkiyi kötüye kullanarak (örneğin resmi belgede sahtecilik suçunu) işlerse, cezası ertelenmiş olsa bile 10 ay süreyle kamu görevini üstlenemeyecek ve cezanın infazından itibaren başlamak üzere mahkemece tespit edilecek 5 aydan 10 aya kadar bir süre daha bu görevi üstlenemeyecektir. Buna karşın DMK’ya göre, memuriyetine daimi olarak son verilecektir (md. 48/A-5 ve 98). Cezasının ertelenmiş olmasının bu konuda herhangi bir etkisi söz konusu olmayacaktır.
Kasıtlı bir suç nedeniyle hapis cezasına mahkumiyetin kamu görevine kabul veya kamu görevini sürdürmede TCK ile DMK açısından bu kadar farklı sonuçlar doğurmasının makul bir açıklaması olamaz.

8) Yeni TCK ile özel kanunlar arasındaki uyumun sağlanması amacıyla Adalet Bakanlığınca hazırlanıp Başbakanlığa sunulan “Temel Ceza Kanunlarına Uyum Amacıyla Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı”nın 1. Maddesinin 72. Fıkrasında konu ile ilgili şu şekilde bir düzenleme getirilmesi öngörülmektedir: “14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (5) numaralı alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“5. Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı iki yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama ve kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak.”
Temel ceza kanunlarına uyum amacıyla DMK’da öngörülen bu değişiklik ile, DMK, Yeni TCK’ya değil, aksine Yeni TCK, DMK’ya uydurulmak istenmektedir. Çünkü, yukarıda belirtildiği gibi Yeni TCK’da hak yoksunluğu kural olarak mahkumiyetin kesinleşmesiyle başlayıp, hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar devam etmesi kabul edilmişti. Bu nedenle Yeni TCK’da yasaklanmış hakların geri verilmesi kurumuna da yer verilmemişti. Tasarı ise DMK’nın halen kabul ettiği sürekli hak yoksunluğu sistemini korumak istemektedir.
Yeni TCK’nın reform niteliği taşıyan en önemli düzenlemelerinden birisi, süresiz hak yoksunluğunun kabul edilmemiş olmasıydı. Yapılması düşünülen bu yeni düzenleme ile TCK md. 53’deki hak yoksunluğuyla ilgili reform niteliğindeki düzenlemeler etkisiz hale getirilmektedir. Yeni TCK’nın getirdiği reformların kısa süre içinde geri alınmasının nedenini anlamak mümkün değildir. Yapılması gereken, DMK’daki hak yoksunluğuna ilişkin Yeni TCK’ya aykırı düzenlemelerin ortadan kaldırılarak Yeni TCK’ya uyumun sağlanması olmalıdır.

IV. CEZANIN ERTELENMESİNİN GERİ ALINMASI

1. Ertelemenin geri alınmasının koşulları
Ceza kanunumuz ertelemenin iki halde geri alınmasını kabul etmiştir. 51. maddenin 7. fıkrasına göre, erteleme kararının geri alınabilmesi için, cezası ertelenen hükümlünün denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere uymamış olması gerekmektedir.

a) Hükümlünün denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemiş olması
1) Denetim süresi içinde işlenen suçun ertelemenin geri alınmasına neden olabilmesi için, kasıtlı bir suç olması gerekmektedir. Bu nedenle taksirli suçlar, ertelemenin geri alınmasına neden olmayacaktır. 765 sayılı TCK’da bu konuda bir açıklık olmamakla birlikte uygulamada Yargıtay, deneme süresi içinde işlenen suçun kasten işlenen bir suç olması halinde ertelemenin geri alınabileceğini kabul etmekteydi.

2) Denetim süresi içinde işlenen kasıtlı suçtan dolayı hapis cezasına mahkumiyete karar verilmiş olması şart değildir. Adli para cezası ya da güvenlik tedbirine hükmedilmiş olması da ertelemenin geri alınması için yeterlidir. 

3) Denetim süresi içinde kasıtlı bir suçun işlenmiş olması, ertelemenin geri alınması için gerekli olan koşulun gerçekleşmesi için yeterlidir. Yeni suçtan dolayı mahkumiyet hükmünün de erteleme süresi içinde verilmiş olması zorunlu değildir (md. 51/7). Denetim süresi içinde yeni suçtan dolayı mahkumiyet kararının da verilmesini beklemek, Yeni TCK’da süresi kısaltılarak 1 yıldan 3 yıla kadar hükmedilebilen denetim süresinin geçmesine neden olabilecektir. Denetim süresi içinde hükmün verilmiş olması koşulunun aranması, diğer taraftan hükümlüyü kararın verilmesini geciktirecek yollara başvurmaya da sevk edecektir.

4) Ancak, denetim süresi içinde yeni bir suç işlenmesi halinde mahkemenin erteleme kararını hemen geri alması gerekmez. Mahkeme, yeni suç için vereceği mahkumiyet kararı ile birlikte veya daha sonra ek bir kararla erteleme kararının geri alınmasına karar verecektir. Çünkü, denetim süresinde bir suçun işlenip işlenmediği, işlenmişse bu suçun kasıtlı bir suç olup olmadığı ancak, yeni suç nedeniyle verilecek mahkumiyet kararıyla ortaya çıkacaktır. Ancak, geri alma kararı için yeni suçtan dolayı verilen mahkumiyet kararının kesinleşmesi beklenmemelidir. Yeni suçtan verilen mahkumiyetin kesinleşmesi, ertelenmiş olan cezanın infazına başlanması için gerekli olan bir koşuldur. 

b) Denetim süresi içinde yükümlülüklere uymamakta ısrar edilmesi
1) Erteleme kararının geri alınmasının ikinci nedeni, hükümlünün, kendisine yüklenen yükümlülüklere, uyarılara rağmen uymamakta ısrar etmesidir (md. 51/7). Yukarıda açıklandığı üzere Yeni TCK, erteleme süresince hükümlünün uyması gereken bir takım yükümlülüklere hükmedilmesini ve gerektiğinde hükümlüye rehberlik edecek bir uzman kişinin atanmasını kabul etmiştir. Bu açıdan erteleme süresince hükümlü, tamamen serbest bırakılmamaktadır. Bu süre içinde uygulanması söz konusu olan tedbirlere denetimli serbestlik tedbirleri denmektedir.
2) Ertelemenin geri alınabilmesi için yükümlülüklere aykırı davranılmış olması yeterli değildir. Hükümlünün, hakim tarafından yapılan uyarılara rağmen yükümlülüklere uymamakta ısrar etmesi gerekmektedir. Bu açıdan ertelemenin geri alınabilmesi için, gerekli ikazlar yapılmış ve sonuç alınamamış olmalıdır.

2. Ertelemenin geri alınması ve geri almanın sonuçları
Erteleme koşullarının yerine getirilmemesi halinde mahkemece verilmiş olan erteleme kararı kendiliğinden düşmemektedir. Bunun için erteleme süresi içinde işlenen yeni suçtan dolayı mahkumiyet kararı veren mahkemenin, ertelemenin geri alınmasına da kadar vermesi gerekir. Sonradan işlenen suçun mahkumiyetinin kesinleşmesi ile birlikte erteleme kararının geri alınması kararı da kesinleşmiş olacaktır. Kesinleşmeden itibaren daha önce verilmiş olan cezanın da infazına başlanacaktır. Denetim süresi içinde işlenen suçtan dolayı verilen mahkumiyet hükmü ile birlikte ertelemenin geri alınmasına ilişkin hükme karşı temyiz yoluna başvurulabilir.

V. CEZALARIN ERTELENMESİ VE LEHE KANUN UYGULAMASI İLE İLGİLİ SORUNLAR

1) Cezaların ertelenmesi, Yeni TCK’da bir infaz rejimi olarak düzenlenmesine rağmen, maddi ceza hukukuna ilişkin özelliklerinin de bulunması ve eski kanuna göre daha ağır düzenlemeler getirmesi nedeniyle cezaların infazıyla ilgili kurallarda geçerli olan hemen uygulama ilkesinin erteleme bakından geçerli olmayacağı kabul edilmiştir (md.7/3). Bu nedenle, 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenmiş olan suçlar bakımından Yeni TCK’nın maddi ceza hukukuna ilişkin diğer hükümleri gibi, ertelemeye ilişkin hükümleri açısından da lehe kanun değerlendirmesi yapılacaktır.

2) Yeni TCK’nın lehe olan hükümlerinin 765 sayılı TCK yürürlükte bulunduğu sürede işlenen suçlar hakkında nasıl uygulanacağı ise, 5252 sayılı Türk Ceza Kanunun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanunu’nun 9. maddesinin 3. fıkrasında “Lehe olan hüküm, önceki ve sonraki kanunların ilgili bütün hükümleri olaya uygulanarak, ortaya çıkan sonuçların birbiriyle karşılaştırması suretiyle belirlenir.” denilerek gösterilmiştir.
Lehe kanunun belirlenmesinde, hükmün kurulması aşamasında uygulanması gereken düzenlemelerle hükmün infazına ilişkin düzenlemeler birlikte değil, ayrı ayrı değerlendirmek gerekmektedir. Ancak, hükmün kurulması aşamasında uygulanması gereken düzenlemelerin sadece bir kanun kapsamında olması da gerekmez. Örneğin, cezanın ertelenmesine ilişkin hükümler hem 765 sayılı TCK’da  hem de 647 sayılı Ceza İnfaz Kanunu’nda düzenlenmiş bulunmaktaydı. Yine tekerrüre ilişkin hükümler, hem Yeni TCK’da hem de 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’da düzenlenmiştir. Bu nedenle, lehe kanun belirlenirken sadece bir kanunu değil, ilgili kurumla ilgili düzenlemelerin yer aldığı bütün kanunları birlikte göz önünde bulundurmak gerekmektedir.

3) Yukarıda cezaların ertelenmesinin koşulları, sonuçları ve ertelemenin geri alınması nedenleri açıklanırken de belirtildiği gibi, 647 sayılı CİK ile 765 sayılı TCK’nın ertelemeye ilişkin hükümleri, kural olarak Yeni TCK’nın ertelemeye ilişkin hükümlerine göre lehedir. Ancak, lehe olan kanun belirlenirken, sadece eski ve yeni kanunların ertelemeye ilişkin koşullarının karşılaştırılması suretiyle sonuca gidilemez. Bu şekilde bir uygulama, karma uygulamaya neden olur. Bu nedenle, yargılaması yapılan olay hakkında eski ve yeni kanunun bütün hükümleri hüküm kurulurken ayrı ayrı uygulanacak ve ortaya çıkan sonuçlar karşılaştırılacaktır. Bu açıdan mahkumiyet hükmünü Eski TCK’ya göre, ertelemenin koşullarını ise Yeni TCK’ya göre belirmek mümkün değildir.

4) Diğer taraftan ertelemenin koşulları araştırılırken de eski ve yeni kanunun hükümleri karma şekilde uygulanamaz. Örneğin; A, daha önceden  taksirli bir suçtan dolayı 2 yıl hapis cezasına mahkum olmuş ve bu cezası da ertelenmiştir. Yeni TCK yürürlüğe girmeden önce erteleme süresi içinde yeni bir suç işlemiş ve bu suçtan dolayı da para cezasına mahkum olmuştur.  Bu olayda ertelemenin koşulları açısından lehe kanun değerlendirmesi yaptığımız takdirde, 647 sayılı CİK md. 6’ya göre, daha önceden para cezasından başka bir cezaya mahkumiyet, erteleme süresi içinde işlenen yeni suçtan dolayı verilecek cezanın ertelenmesine engel teşkil edecektir. Buna karşın, Yeni TCK md. 51/1-a’ya göre, daha önceki taksirli suçtan dolayı mahkumiyet, süresi ne olursa olsun daha sonra işlenen suçtan dolayı verilecek cezasının ertelenmesine engel teşkil etmeyecektir. Ancak, 51. maddeye göre adli para cezalarının ertelenmesi mümkün değildir. 
Hakim böyle bir durumda, daha önceki mahkumiyet açısından yeni TCK md.51’i, ertelenmesi söz konusu olan mahkumiyet açısından da 647 sayılı CİK md. 6’yı esas alarak karma bir uygulama yapamaz. Yapılması gereken, önce 647 sayılı CİK’nu kanunu uygulayıp ertelemenin mümkün olup olmadığını değerlendirmektir. Eğer mümkün değilse, yeni TCK md. 51’i uygulayıp ertelemenin mümkün olup olmadığını araştırmaktır.
	
5) Hüküm, eski kanuna göre kurulmuş ve ceza da ertelenmişse, erteleme ile ilgili denetim süresi (1 ve 5 yıllık süreler), denetim süresiyle ilgili koşullar ve ertelemenin geri alınması da yine eski kanuna (765 sayılı TCK ve 647 sayılı CİK) göre belirlenmelidir. Çünkü eski kanuna göre denetim süresinde yeni bir suç işlenmediği takdirde mahkumiyet vaki olmamış sayılacağı için eski kanun lehedir. Buna karşın lehe sonuç doğurduğu için mahkumiyet hükmü yeni kanuna (yeni TCK) göre verilmiş ve ertelenmişse, denetim süresi olarak da 1 yıldan 3 yıla kadar bir süresi tespit edilecek ve denetimli serbestlik tedbirlerine de hükmedilebilecektir.

6) Burada üzerinde durulması gereken bir başka sorun da, eski kanuna (647 sayılı CİK ve 765 sayılı TCK) göre, cezası ertelenen bir kimsenin, Yeni TCK yürürlüğe girdikten sonra deneme süresi olan 5 yıllık süre tamamlanmadan yeni bir suç işlemesi halinde, ertelemenin geri alınmasının ve denetim süresinin hangi kanuna göre ve nasıl yapılacağıdır.
Böyle bir durumda erteleme süresi dolmadan yeni bir suçun işlenmesi halinde hükümlü hakkında verilen erteleme kararı geri alınacaktır. Ancak, önceki mahkumiyetin aynen infazına karar vermeden önce, eski kanun ile yeni kanunun ayrı ayrı olaya uygulanarak lehe kanun değerlendirmesi yapılması gerekir. Yapılacak değerlendirme sonucu, eski kanuna göre hükmedilen ceza lehe ise, ertelenen bu mahkumiyetin aynen infazına karar verilecektir. Eğer değerlendirme sonucu yeni kanunun lehe hükümler içerdiği sonucuna varılırsa, yeni kanuna göre hüküm tesis edilecek ve bu hükmün aynen infazına karar verilecektir. Hüküm yeni kanuna göre tespit edilse bile, bu hükmün ertelenmesine karar verilemez. Demek ki, eski kanuna göre verilen erteleme kararının geri alınması durumunda, lehe olan yeni kanuna göre cezanın yeniden belirlenmesi mümkündür. Ancak bu durumda hükmün infazı aşamasında 647 sayılı CİK’daki lehe olan şartla salıverme koşullarından hükümlü yararlandırılacaktır.

VI. TCK md. 5’İN UYGULANMASI SORUNU ve ÖZEL KANUNLARDAKİ ERTELEME YASAĞINA İLİŞKİN HÜKÜMLER

1. Yeni TCK md. 5’in uygulanması sorunu
1) Yeni TCK’nın yürürlüğe girmesi ile özel kanunlarda yer alan cezaların ertelenemeyeceğine ilişkin hükümler de yürürlükten kalkacaktı. Çünkü, Yeni Türk Ceza Kanunu’nun 5. maddesi uyarınca, Türk Ceza Kanunu’nun genel hükümleri, özel ceza kanunları ve ceza içeren kanunlardaki suçlar hakkında da uygulanacaktır. Ancak, Yeni Ceza Kanunu yürürlüğe girmeden önce, 11.5.2005 tarih ve 5349 sayılı Kanunla, Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanuna bir geçici madde eklenerek “Diğer kanunların, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun Birinci Kitabında yer alan düzenlemelere aykırı hükümleri, ilgili kanunlarda gerekli değişiklikler yapılıncaya ve en geç 31 Aralık 2006 tarihine kadar uygulanması” kabul edilmiştir.

2) Bu hükmün getirilmesinin nedeni 5349 sayılı Kanunun gerekçesinde şu şekilde açıklanmıştır: “ ... 5 inci maddesindeki hüküm karşında, özel ceza kanunları ve ceza içeren kanunlardaki 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun genel hükümlerine uymayan hükümlerin uygulanma kabiliyeti kalmadığından, söz konusu kanunlarda gerekli değişikliklerin yapılması gerekmektedir./ Söz konusu değişiklikler yapılıncaya kadar uygulamada herhangi bir boşluğun doğmaması bakımından 5252 sayılı Kanuna bir geçici madde eklenmesi amacıyla bu madde düzenlenmiştir.”
Bu düzenleme karşısında, özel kanunlardaki cezaların ertelenmesiyle ilgili TCK’ya aykırı hükümler, ilgili kanunlarda gerekli değişiklik yapılıncaya kadar ve en geç 31 Aralık 2006 tarihine kadar uygulanacaktır. Ancak, değişiklik gerekçesinde de belirtildiği gibi, bu düzenlemenin kabul edilmesinin nedeni, uygulamada herhangi bir boşluk doğmasını önlemektir. Bu nedenle, Yeni TCK’nın getirdiği düzenleme karşısında özel kanunlardaki hükmün uygulanamamasıyla uygulamada kamu düzeni açısından kabulü mümkün olmayan bir boşluk meydana gelmeyecekse, Yeni TCK’nın hükümlerinin uygulanması mümkündür.

2. Özel kanunlardaki cezaların ertelenmesini yasaklayan hükümler
Yukarıda açıklandığı gibi Yeni TCK’ya göre 2 yıla (fiili işlediği sırada 18 yaşını doldurmamış olanlar ve 65 yaşını bitirmemiş olanlar için 3 yıla) kadar olan bütün hapis cezaları ertelenebilmektedir. Buna karşın bazı özel kanunlarda hükmedilen cezaların ertelenemeyeceğine ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Bu açıdan Terörle Mücadele Kanunu ve Askeri Ceza Kanunu’nda düzenlemeler bulunmaktadır.
Terörle Mücadele Kanunu’nun 13. maddesine göre bu kanun kapsamına giren suçlardan dolayı verilen cezaların ertelenmesi mümkün değildir. Askeri Ceza Kanunu’ndaki düzenlemelerin gösterdiği özellik açısından konuyu ayrıca değerlendirmek gerekmektedir.

3. Askeri Ceza Kanunu’nda  bazı suçlar nedeniyle erteleme yasağı
1) 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu’nunda askeri mahkemeler tarafından hükmolunan cezalar hakkında TCK’daki ertelemeye ilişkin hükümlerin uygulanması kural olarak kabul edilmekle birlikte, bazı suçlar dolaysıyla verilecek mahkumiyetlerin ertelenmesi kabul edilmemiştir. Askeri Ceza Kanunu’nun 47. maddesinin A) bendine göre, Askeri Ceza Kanunu’nun üçüncü babının üçüncü faslında (md. 63-78), dördüncü faslında (md. 79-82), 84. maddesi hariç beşinci faslında (82-107) ve 130. maddesi hariç sekizinci faslında (md. 130-133) yazılı suçlardan dolayı verilecek mahkumiyetler ertelenemez. Ancak 47. Maddede kabul edilen bu tecil yasağı, sayılan suçların askeri şahıslar tarafından işlenmesi halinde söz konusudur. Bu suçların asker olmayan kişiler tarafından işlenmesi durumunda kural olarak cezanın ertelenmesi mümkündür. Ancak asker olmayan kişiler tarafından işlenmesine rağmen, yoklama kaçağı, bakaya, saklı ve firar suçları (Askeri Ceza Kanunu md. 63) gibi bazı suçlar nedeniyle verilen mahkumiyetlerin ertelenmesi mümkün değildir. 

2) Askeri Ceza Kanunu, Türk Ceza Kanuna göre özel kanun olduğu için, TCK’nın 51. maddesinde yer alan ertelemeye ilişkin hükümler TCK md. 5’teki düzenleme nedeniyle Askeri Ceza Kanuna göre verilen mahkumiyetler hakkında da uygulanabilecekti. Ancak, askeri suçların da erteleme kapsamına alınmasının askeri disiplin üzerinde kötü etki yapacağı gerekçesi ile 5329 sayılı Kanunla, TCK’daki cezaların ertelenmesine ilişkin hükümlerin Askeri Ceza Kanunu’nda sayılan suçlar hakkında da uygulanması yolu kapatılmıştır. 31.3.2005 tarih ve 5329  sayılı Kanun ile Askeri Ceza Kanununa eklenen ek 8. maddenin birinci fıkrasına göre, “26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun genel hükümleri bu Kanunda yer verilen suçlar hakkında da uygulanır. Ancak, bu Kanunun fer'î askerî cezalara ve cezaların ertelenmesine ilişkin hükümleri ile zamanaşımına ilişkin 49 uncu maddesinin (A) bendi hükümleri saklıdır.”
Getirilen bu düzenleme sonucu olarak, Askeri Ceza Kanunu md. 47’de sayılan suçlar nedeniyle verilen mahkumiyetlerin eskiden olduğu gibi, Yeni TCK yürürlüğe girdikten sonra da ertelenmesi mümkün değildir. Ancak cezaların ertelenmesine ilişkin TCK’daki diğer düzenlemeler Askeri Ceza Kanunu’nda düzenlenen suçlar için de uygulanacaktır.

vıı. sONUÇ
Cezaların infaz kurumlarında çektirilmesinin getirdiği olumsuzlukları ortadan kaldırmak amacıyla ve cezanın bireyselleştirilmesi aracı olarak 765 sayılı TCK ve 647 sayılı CİK’de düzenlenmiş olan cezaların ertelenmesi kurumunda Yeni TCK önemli değişiklikler yapmıştır. Bu değişikliklerin başında, ertelemenin bir çeşit şartlı af olmaktan çıkarılarak, cezanın infaz kurumu dışında infazını sağlayan kendine özgü bir infaz kurumu haline getirilmesi gelmektedir. Bunun sağlanması için de cezası ertelenen hükümlüye bir takım yükümlülükler yüklenmesi ve kendisine rehberlik edecek bir uzmanın görevlendirilmesi kabul edilmiştir. Bu amaçla da ülke çapında denetimli serbestlik şubeleri ve bürolarının kurulması kabul edilmiştir. Ertelemenin amacına ulaşması için bu şube ve büroların kısa zamanda faaliyete geçmesi ve uzman kadro ve mali kaynakların sağlanması gerekmektedir.
	Önceki düzenlemede 5 yıllık deneme süresi olaysız geçirildiği takdirde, mahkumiyet hiç gerçekleşmemiş sayılırken, Yeni TCK’ya göre denetim süresi yükümlülüklere uygun olarak geçirildiği takdirde, sadece ceza infaz edilmiş sayılmaktadır. Bunun en önemli sonuçlarından birisi, ertelenmiş ve denetim süresi tamamlanmış olsa bile, bu mahkumiyet, daha sonra işlenecek suç nedeniyle hükmedilecek cezanın ertelenmesine engel teşkil edecek ve tekerrür hükümleri uygulanabilecek olmasıdır. 
	Yeni TCK’nın, ertelemenin koşullarıyla ilgili getirdiği bir diğer önemli düzenleme, para cezalarının ertelenememesidir. Daha ağır olan hapis cezasının ertelenip, adli para cezasının ertelenememesinin hükümlünün aleyhine bir durum ortaya çıkarmaması için, para cezası belirlenirken, failin ödeme gücü iyi tespit edilmelidir. Aksi takdirde, hapis cezası ertelenirken, ödenemeyen para cezasının hapse çevrilerek infazı gibi adil olmayan bir sonuç söz konusu olabilecektir.
Yeni düzenlemenin lehe olan hükümlerinden birisi, daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı 3 aydan fazla hapis cezasına mahkum olmamaktır. Bunun sonucu olarak, taksirli suçlar nedeniyle verilen mahkumiyetler ile kasıtlı suçlar nedeniyle hükmedilen adli para cezası veya güvenlik tedbirleri, daha sonra verilen mahkumiyetin ertelenmesine engel teşkil etmeyecektir. Önceki düzenlemede ise, para cezaları dışında verilen mahkumiyetler ertelemeye engel teşkil ediyordu.
Erteleme ile ilgili bir başka yenilik de hapis cezasının ertelenebilmesine rağmen güvenlik tedbirlerinin ertelenememesidir. Ancak bir yıla kadar olan hapis cezaları ertelendiği takdirde, TCK md. 53/1’deki güvenlik tedbiri olan hak yoksunlukları etkisini göstermeyecektir. Ancak bu açıdan, özel kanunlardaki, özellikle Devlet Memurları Kanunundaki (md. 48/A) bendi ve 98), düzenlemeler TCK ile uyumlu değildir. TCK’ya göre bir kimse, cezası ertelendiği için kamu görevini üstlenmekten mahrum bırakılamazken, Devlet Memurları Kanununda sayılan suçlar söz konusu olunca, ceza ertelenmiş olmasına rağmen, kişi kamu görevinden sürekli olarak uzaklaştırılacaktır. Bu durumu hukuk devleti ve eşitlik ilkeleriyle bağdaştırmak mümkün değildir. Bu nedenle kısa sürede Devlet Memurları Kanununda gerekli değişiklikler yapılarak TCK ile uyumu sağlanmalıdır. Temel ceza kanunlarına uyum amacıyla hazırlanan tasarı ise, TCK’nın getirdiği reformdan dönüş niteliğindedir.